Đầu năm 2026, người dân tại một số thôn trên địa bàn xã Thanh Quân phản ánh tình trạng mùi hôi thối kéo dài, nguồn nước tại các khe suối có dấu hiệu ô nhiễm nghiêm trọng xuất phát từ hoạt động của các trang trại chăn nuôi lợn quy mô lớn. Tình trạng trên không chỉ ảnh hưởng đến sinh hoạt thường ngày mà còn tác động trực tiếp đến sức khỏe, đời sống và tâm lý của nhiều hộ dân.

Trước phản ánh của người dân, VKSND khu vực 10 - Thanh Hóa đã chủ động tiến hành kiểm tra, xác minh thực tế tại các cơ sở chăn nuôi trên địa bàn theo tinh thần bảo vệ lợi ích công của Nghị quyết số 205/2025/QH15. Qua kiểm tra cho thấy, mặc dù các trang trại đã đầu tư hệ thống xử lý chất thải, khí thải và mùi hôi, tuy nhiên việc vận hành chưa thực sự hiệu quả; tình trạng phát tán mùi hôi ra môi trường xung quanh vẫn xảy ra, đặc biệt tại khu vực xử lý xác lợn chết.

Từ kết quả kiểm tra, xác minh phản ánh của người dân thôn Lâm Chính, xã Thanh Quân về tình trạng ô nhiễm môi trường phát sinh từ hoạt động chăn nuôi lợn tập trung, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 10 - Thanh Hóa đã ban hành kiến nghị yêu cầu Chủ tịch UBND xã Thanh Quân yêu cầu chỉ đạo kiểm tra việc chấp hành pháp luật về môi trường đối với các doanh nghiệp chăn nuôi lợn, tập trung vào công tác thu gom, xử lý chất thải; việc vận hành các công trình xử lý khí thải, nước thải, mùi hôi chuồng trại; kịp thời áp dụng biện pháp xử lý, yêu cầu khắc phục đối với các trường hợp vi phạm. Đồng thời, tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm chấp hành quy định về bảo vệ môi trường đối với các chủ cơ sở chăn nuôi và nhân dân địa phương.

Tiếp thu nội dung kiến nghị của Viện kiểm sát, UBND xã Thanh Quân đã phối hợp với cơ quan chuyên môn tiến hành kiểm tra thực tế đối với các trang trại chăn nuôi trên địa bàn. Kết quả kiểm tra của cơ quan chuyên môn xác định, mặc dù doanh nghiệp đã triển khai một số biện pháp giảm thiểu mùi hôi như hệ thống phun sương, sử dụng chế phẩm sinh học và xây dựng khu xử lý khép kín, tuy nhiên vẫn tồn tại nguy cơ phát tán khí thải ra môi trường. Đáng chú ý, hệ thống thu gom khí thải tại khu xử lý xác lợn chết chưa thực hiện đúng nội dung giấy phép môi trường đã được cấp. Trên cơ sở kết quả kiểm tra và phân tích mẫu khí, ngày 10/4/2026, Phòng Môi trường thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Thanh Hóa đã lập biên bản vi phạm hành chính đối với Công ty TNHH Công nghệ xanh G8. Tiếp đó, ngày 14/4/2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Thanh Hóa ban hành Quyết định số 407/QĐ-XPHC xử phạt vi phạm hành chính đối với doanh nghiệp này, đồng thời yêu cầu rà soát, khắc phục toàn bộ hệ thống xử lý chất thải, khí thải nhằm chấm dứt tình trạng ô nhiễm môi trường.

Sau khi thực hiện các biện pháp khắc phục theo yêu cầu của cơ quan chức năng, đến ngày 10/5/2026, qua kiểm tra thực tế cho thấy tình trạng mùi hôi phát sinh từ trang trại cơ bản đã được kiểm soát, giảm đáng kể so với thời điểm người dân phản ánh. Người dân địa phương ghi nhận môi trường sống đã có chuyển biến tích cực.

Thực tiễn vụ việc tại xã Thanh Quân cho thấy hiệu quả bước đầu của cơ chế “Viện kiểm sát bảo vệ lợi ích công” theo tinh thần Nghị quyết số 205/2025/QH15. Qua hoạt động kiểm tra, xác minh, ban hành kiến nghị và giám sát việc khắc phục vi phạm, vai trò của Viện kiểm sát trong công tác phòng ngừa, bảo vệ môi trường và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của nhân dân ngày càng được khẳng định. Hình ảnh người cán bộ Kiểm sát không chỉ hiện diện tại phiên tòa mà còn trực tiếp xuống cơ sở, lắng nghe ý kiến của nhân dân, kiểm tra thực trạng, kịp thời phát hiện nguy cơ xâm hại lợi ích công để kiến nghị xử lý đã góp phần lan tỏa ý nghĩa nhân văn, trách nhiệm xã hội của ngành Kiểm sát nhân dân trong giai đoạn mới./.